Bitkilerinize İyi Bakın: Gübre Nedir? Nasıl Kullanılır?

Bitkilerinizin yeterli su ve doğru ışığa ihtiyacı olduğunu biliyorsunuz. Peki, bitkilerinize daha iyi bakmak için gübreleme konusunda daha fazla bilgi almak ister misiniz? Özellikle soğuk günler kapıdayken bitkiniz için yılın son gübrelemesini yapmak istiyor olabilirsiniz. O zaman sizin için hazırladığımız gübre kullanım rehberini mutlaka okuyun…

Gübre Nedir?

Bitkilerin büyümesini sağlayan ve verimini artıran gübre hem doğal hem de yapay bir maddedir. Gübreler, toprağın doğal verimini artırırken topraktan alınan kimyasal elementleri önceki mahsullerle değiştirir. Bu sayede toprağın kalitesini artırır, bitkilerin de ömrünü uzatır.

Ancak gübre, bitki besini ile karıştırılmamalıdır. Bitkiler, kendi besinlerini fotosentez esnasında ışığı kullanarak üretir. Diğer yandan gübre, daha çok sağlığınızı iyileştirmek için aldığınız vitaminlere benzer. Gübreli toprağı her suladığınızda mineraller kendini salar, böylece bitkiniz tüm bu faydalı minerallerden yararlanabilir. Ayrıca bitkiniz, gübreden aldığı fazla miktardaki mineralleri kullanmaz.

bitki besini

Gübrenin Faydaları

Gübre, bitkinizin toprağının zamanla kaybedeceği temel besinlerin yerini alır. Yani bitkinizin ihtiyaç duyduğu temel besin seviyelerini yüksek tutup bitkinizin sağlığını korumak için gübre kullanımı şart. Ancak her bitki için aynı sıklıkta gübreleme yapmak zorunda değilsiniz. Özellikle orkide gibi toprak yerine turba yosunu veya ağaç kabuğu kullanan bir bitkiniz varsa daha az bitki besini kullanmanız gerekir. Çünkü orkideler, başka bir bitkide büyüyen ve besin için değil destek için ona bağımlı olan epifitlerdir. Dolayısıyla orkide gibi bitkilere sık gübreleme yapmanız da gerekmez. Ayrıca yeni ekilmiş saksı bitkileri ya da ışık sevmeyen bitkiler de gübreleme gerektirmez.

Gübre Nasıl Seçilir?

Gübre alırken dikkat etmeniz gereken pek çok şey var. Ancak marka adı bunlardan biri değil.  Azot (N), fosfor (P) ve potasyum (K), bitkinizin ihtiyaç duyduğu temel makro besin maddeleridir. Bu nedenle gübre alırken önemli olan seçtiğiniz gübre içindeki N-P-K oranı. 15-30-15 oranına benzer N-P-K oranına sahip gübreleri tercih edebilirsiniz. Ayrıca daha yüksek oranlı gübreler, düşük oranlı gübrelere göre daha konsantredir.

Bunların yanı sıra, gübrenizin mikro besinleri de olabilir. Mikro besinli gübreler, “tam gübre” olarak adlandırılır. Tam gübreler de kalsiyum, magnezyum, bor, demir, çinko, kükürt, nikel, manganez, bakır ve molibden içerebilir. Unutmayın, her mikro besin, bitkilerin enzimatik, hücresel ve gelişimsel süreçlerinde önemli rol oynadığı için tercihinizi tam gübrelerden yana da yapabilirsiniz.

Katı mı, Sıvı mı, Organik mi?

Gübrelerin birbirinden farklı çeşitleri mevcut. Sıvıdan toza, zamanla salınan peletlerden organiğe pek çok gübre arasından tercihinizi yapabilirsiniz. Ancak “Onca seçenek arasından hangisini seçmeliyim?” diye sorduğunuzu duyar gibiyiz. Gübre çeşitleri arasından tercihinizi bitkilerinizin türüne ve tabii bütçenize göre yapmalısınız.

yeşil yapraklı bitkiler gübreleme
Sıvı gübreler ev bitkileri bakımına yeni başlayanlar için idealdir.

Sıvı ve toz gübreler, en yaygın olarak kullanılan ve en uygun fiyatlı gübre çeşitleridir. Ayrıca bu tür gübreleri, bitkilerinizin ihtiyacına göre su ile seyreltebilir, daha fazla kullanabilirsiniz. Kimyasal gübreler, öğütülmüş minerallerden yapılır ve her makro ve mikro besin maddesinin mükemmele yakın bir miktarı ile formüle edilir. Ayrıca organik türlerden daha konsantre ve genellikle daha uygun fiyatlıdırlar.

Sıvı ve toz gübreler ne kadar yaygın olsa da aslında en dayanıklı gübreler zamanla salınan peletlerdir. 3 ya da 6 ay gibi bir süre giden bu gübre türünün tek problemi zaman zaman aşırı gübrelemeye sebep olması.

Peletlere göre daha hafif bir gübre arayışındaysanız tercihinizi organik gübrelerden yana da yapabilirsiniz. Tamamen doğal maddelerden ve minerallerden oluşan organik gübreler biraz kötü kokabilir. Bunun nedeni gübreyi oluşturan çürüyen organizmalardır. Organik gübreyi kendini yapabilir ya da hazır olarak satın alabilirsiniz ancak bu diğer türlere göre biraz daha maliyetli olabilir. İyi tarafı kimyasal içermeyen bir alternatif olmasıdır.

Kısacası organik ve kimyasal gübreler aynı şeyi farklı şekillerde yapar: bitki ihtiyacı olan nitrat, potasyum iyonu ve fosfatı vermek.

organik gübre kompost

Gübreleme için Altı Hızlı İpucu

İpucu 1: İlkbahar, bitkileri gübrelemek için en iyi zamandır çünkü en çok büyümeyi o zaman yaparlar. Begonyalar gibi daha hızlı büyüyen bitkiler, kaktüs gibi yavaş büyüyen veya uykuda olan bitkilerden daha sık gübrelenmelidir.

İpucu 2: Gübrenizi seyreltin. Aşırı gübrelemektense az gübrelemek her zaman daha iyidir. Toprakta besin eksikliği varsa ve yaklaşık bir yıldır gübreleme yapmadıysanız, gübreyi seyreltirken daha az su ekleyerek gücü artırabilirsiniz.

İpucu 3: Meyve veya çiçek veren bitkiler, yaşamları boyunca daha fazla gübreye ihtiyaç duyacaklardır. Bitkinin meyve veya çiçeklerini topladığımızda onlardan aldığımız besini geri vermeliyiz.

İpucu 4: Gübrenizin ve bitkinizin ihtiyacı olan N-P-K değerlerini bilin. Bu, bitkinizin ihtiyaç duyduğu ve gübrenizde olması gereken makro besinlerin oranıdır. Bu değerleri paketin üzerinde görmüyorsanız, başka bir gübre bulun.

İpucu 5: Mikro besinler, makro besinler kadar önemlidir, bitkilerin bunlara da ihtiyacı vardır. Genel olarak mikro besinler gübrelerde bulunur ve bitkinin enzimatik, hücresel ve gelişimsel işlevlerinde rol oynar.

İpucu 6: Organik mi yoksa kimyasal gübre mi? Bu sizin kararınız. Organik gübrenizin bitkiniz için doğru miktarda besin sağlayan organizmalara sahip olduğundan emin olun. Kimyasal gübreler, mükemmele yakın miktarda makro ve mikro besinlerle formüle edilmiştir ve özellikle gübreleme konusunda yeniyseniz, kimyasal gübre başlangıçta en iyi seçeneğiniz olabilir.

Gübrenin tam olarak ne işe yaradığını bilmek, doğru gübre çeşidini seçmek ve zamanında uygulama yapmak bitkilerinizle uzun vakit geçirmeniz için şart. Artık evdeki bitkilerinizin bakımı konusunda biraz daha bilgi sahibi olduğunuza göre Bloom and Fresh‘in birbirinden tarz ve farklı bitkilerine göz atabilirsiniz. Seçeceğiniz bitkilere bakarken sizin için hazırladığımız bu gübre rehberinden yararlanabilirsiniz.